STREFA DIALOGU

SZTUKA I METAFIZYKA. POSTAWY I STRATEGIE 2000 ̶ 2020

3-24 lutego 2022, Galeria Podbrzezie Wydział Sztuki UP w Krakowie, ul. Podbrzezie 3, Kraków

ARTYŚCI: Tomasz Biłka, Agnieszka Daca, Łukasz Huculak, Paweł Jach, Ada Karczmarczyk, Andrzej Kapusta, Marcin Kędzierski, Grzegorz Klaman, Kle Mens, Kościół Nihilistów, Katarzyna Kozyra, Dominik Lejman, Lech Majewski, Łukasz Murzyn, Tomasz Opania, Romuald Oramus, Jan Pamuła, Daniel Rycharski, Krzysztof Sokolovski, Beata Stankiewicz, Małgorzata Wielek, Tadeusz Gustaw Wiktor, Jakub Woynarowski, Artur Żmijewski

Wystawa obejmuje szeroki przegląd postaw artystów wobec potrzeb oraz intuicji metafizycznych i religijnych. Dotyka obszaru charakterystycznego dla naszej kultury, bez wątpienia wyróżniającego krajowy dyskurs na tle sztuki europejskiej i światowej. Obszaru jednocześnie niezwykle wrażliwego, obejmującego płaszczyznę najostrzejszego dziś podziału społecznego w Polsce. W wystawie biorą udział artyści wielu opcji światopoglądowych, reprezentujący różne taktyki i media artystyczne, aktywni w polskim obiegu ostatnich dwóch dekad. Obok głośnych dzieł minionego dwudziestolecia, stanowiących swoiste kamienie milowe tego okresu, wystawa pokazuje również wybór prac mniej znanych, jednak reprezentujących istotne tendencje sztuki wyrastającej z inspiracji pozaempirycznych.

Prezentowane prace stanowią szeroki wybór ujęć badanego tematu i choć wystawa oczywiście nie wyczerpuje bogactwa zjawisk polskiego świata sztuki w odniesieniu do metafizyki, to jest jednak próbą spojrzenia na całość okresu lat 2000 – 2020 ponad codziennymi podziałami politycznymi i środowiskowymi. Można powiedzieć, że przekraczając dominującą dziś logikę „wojny plemion” jest także pozytywnym głosem za nowym modelem programowym polskich instytucji kultury.

Wystawa jest elementem wieloletniego projektu naukowego Wydziału Sztuki UP w Krakowie, w ramach którego powstaje także strona internetowa https://sztukaimetafizyka.up.krakow.pl oraz monografia Metafizyczność i zwrot postsekularny w polskiej sztuce współczesnej.

Zespół kuratorski: Łukasz Murzyn, Rafał Solewski

Negocjacje muzealne. Debata poświęcona perspektywom łagodzenia konfliktów w polskim obiegu sztuki. Ewa Łączyńska-Widz, Magdalena Ujma, Jakub Woynarowski, Łukasz Surowiec, Łukasza Trzciński, Rafał Solewski. Prowadzenie: Łukasz Murzyn. Budynek dawnego Hotelu Cracovia. Muzeum Narodowe w Krakowie w ramach Festiwalu Move UP! 12 października 2021

Projekt badawczy Personalia. Arka solidarności realizowany na Wydziale Sztuki Uniwersytetu Pedagogicznego im. Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie przy wsparciu prof. Mariusza Dzięglewskiego (Centrum InLab UP w Krakowie) oraz dr Weroniki Plińskiej z Katedry Nauk o Sztuce ISiD UP w Krakowie. Kierownik projektu: Łukasz Murzyn

W działaniu 6 i 7 listopada 2020 r. udział wzięli: Ewa Chomicka – Muzeum POLIN, Dorota Ogrodzka – Stowarzyszenie Pedagogów Teatru, Ewa Łączyńską-Widz – dyrektorka BWA Tarnów, Dorota Lekka – Stowarzyszenie Veraicon, Grzegorz Reske i Marta Keil – kuratorzy niezależni, Dawid Gospodarek – publicysta KAI, Agnieszka Wargowska-Dudek – Fundacja ARTS, Weronika Plińska – antropolożka kultury Katedry Nauk o Sztuce ISiD UP w Krakowie.

Działanie zakładało wypracowanie konkretnej procedury kreatywnego porozumiewania się i generowania adekwatnej oferty w obrębie obiegu kultury, przy udziale przedstawicieli wszystkich ogniw procesu. Celem było stworzenie wzorcowej, polilogicznej platformy wypracowywania prowspólnotowych, prospołecznych rozwiązań dla instytucji kultury, administratorów galerii, artystów, krytyków, jednostek administracji prowadzących instytucje, ludzi mediów oraz odbiorców wydarzeń artystycznych. Opracowany został scenariusz i mechanika “gry sztabowej” dla ludzi kultury. “Gra” bazująca na eksperymentalnej modyfikacji zasad design thinking ma być rozgrywana w małych grupach ekspertów przy założeniu spotkania wszystkich perspektyw zawodowych i światopoglądów kulturowych graczy z zachowaniem różnorodności postaw w każdym zespole. Prowadzi ona do integracji środowisk polskiego obiegu kultury ponad podziałami politycznymi i światopoglądowymi. Jest ona jednocześnie inkubatorem wydarzeń artystycznych. Już na etapie “gry”, w momencie prototypowania i wizualizacji rozwiązań – jak to ma miejsce w praktykach projektowania zwinnego – mają powstawać dzieła sztuki lub np. projekty działań
włączeniowych dla instytucji. Projekt jest połączeniem badań pola kultury z naciskiem na polski obieg artystyczny sztuk wizualnych oraz działania artystycznego prowadzonego po linii klasycznej idei Josepha Beuysa i zmierzającego do wdrożenia prowspólnotowych praktyk pracy podmiotów naszego obiegu sztuki, ponad destruktywnymi podziałami politycznymi i światopoglądowymi. W tym wymiarze ma on mieć funkcję „terapeutyczną” w warunkach narastających antagonizmów społecznych i kulturowych.

Rekomendacje zespołu cross-funkcjonalnego dotyczące strategii, taktyk i narzędzi uzdrawiania relacji
pomiędzy uczestnikami pola kultury w Polsce.

1. Zmiana „podstawowych ustawień systemu” zmierzająca do osłabienia presji powodowanej przez prekaryzację pracy twórczej nakierowana na tworzenie czasu i przestrzeni dla spokojnej refleksji i dialogu.

2. Wykorzystywanie „kompetencji kreatywnej” wszystkich uczestników procesu i stosowanie zasady sprawczości wszystkich zaangażowanych. Dotyczy to także „spłaszczenia” hierarchicznych struktur zarządzania instytucjami kultury.

3. Otwartość na różne „języki uczestnictwa” i różne tryby partycypacji wynikające z preferencji uczestniczek i uczestników.

4. Koncentracja na relacji z konkretnymi, lokalnymi partnerami. (Raczej wiele drobnych, konkretnych inicjatyw niż ogólnokrajowe kongresy i deklaracje.)

5. Negocjowanie i stosowanie zrozumiałego i niewykluczającego języka.

6. Stosowanie technik facylitacji dialogu i „porozumienia bez przemocy”.

7. Stosowanie mechanizmu bycia zależnym od kompetencji partnerów. Mechanizm ten wyzwala wzajemne wsparcie i pogłębia relacje.

8. Stosowanie technik pozadyskursywnych fundujących płasczyznę porozumienia inną niż płaszczyzna światopoglądowa: np.: wspólne jedzenie i gotowanie (śniadania z artystami), fotografowanie i oglądanie zdjęć, opowiadanie historii, wspólne doświadczenia aktywnosci fizycznej – taniec, spacery, gry, etc., wspólne naprawianie lub wytwarzanie przedmiotów, tworzenie przewodników po okolicy i wiele innych).

9. Podejmowanie długofalowej odpowiedzialności za proces dialogu i permanencja działań integrujących środowiska.

10. Przesunięcie akcentu działań z instytucji na wspólnoty z zawieszeniem identyfikacji ideologicznej pozwalające na perforację „bąbli” – zamkniętych kręgów wytwórców sztuki i ich wąskiej, homogenicznej ideowo publiczności.

11. Promocja idei dialogu / polilogu na wszystkich szczeblach edukacji kulturowej.

12. Tworzenie nowej, pluralistycznej ramy programowej instytucji kultury akcentującej wartość różnorodności i dialogu postaw artystycznych.

baner www

Projekt Dogmat! jest kolejną inicjatywą wpisującą się w tendencję dematerializacji działań artystycznych i przesuwania akcentu od dzieła – obiektu w stronę dzieła-akcji i dzieła-komunikatu. Dogmat! zakłada uchwycenie i przeanalizowanie postaw artystycznych motywowanych światopoglądowo, wypływających z rozmaitych przekonań niemożliwych do empirycznej weryfikacji czy w pełni naukowej falsyfikacji. Projekt jest zestawieniem dzieł i próbą zbadania poglądów reprezentatywnych przedstawicieli głównych dyskursów polskiego świata sztuki. 

Przyjęta metodologia ma prowadzić nie tylko do uzyskania pogłębionego rozumienia poszczególnych optyk, ma być także narzędziem poszukiwania potencjalnej płaszczyzny porozumienia. Na działanie składa się cykl wywiadów z artystami, wystawa, forum performatywne oraz publikacja tekstów analitycznych powstających na bazie zgromadzonego w projekcie materiału.

W badaniu biorą udział artyści: Daniel Rycharski, Tomasz Kozak, Alicja Żebrowska, Iwona Demko, Łukasz Surowiec, Cecylia Malik, Dariusz Nowak, Jacek Pasieczny i Ada Karczmarczyk.

Pośród zaproszonych artystów są zarówno osobowości jednoznacznie utożsamiające się z afirmowanymi przez siebie opcjami i strategiami jak i takie, które poszukują swojej tożsamości na ich skomplikowanych pograniczach. W poszczególnych wypowiedziach manifestuje się zarówno rozumienie świata sztuki w kategoriach walki jak i w kategoriach rozmaicie rozumianej mediacji. Przedsięwzięcie zakłada także równościowy i włączający dobór rozmówców. Obok artystów dobrze widocznych w obiegu instytucjonalnym występują twórcy obecni w nim incydentalnie albo wręcz zupełnie z tej perspektywy niewidoczni a rzeczywistym kryterium doboru zaproszonych ma być merytoryczny kontent komunikatu.

Projekt jest elementem badań prowadzonych przez zespół teoretyków i artystów Wydziału Sztuki Uniwersytetu Pedagogicznego im. Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie. W roli kuratora ale także zaangażowanego twórcy występuje Łukasz Murzyn a w tworzenie całości koncepcji zaangażowani są także: Łukasz Białkowski, Sebastian Stankiewicz i Łukasz Surowiec.

Publikacja wywiadów: 15 – 31 marzec 2019 na: https://dogmatwsztuce.blogspot.com

Wystawa: Galeria OFF FRAME, Kraków, wernisaż 1 kwietnia 2019 godz.18.00 

Forum performatywne: Galeria OFF FRAME 13 kwietnia godz.16.00 – wydarzenie organizowane w ramach Cracow Art Week KRAKERS 2019

 


Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s